درمان شکستگی استخوان ران و ساق پا با فیزیوتراپی و ورزش

شکستگی

پاها دارای چهار استخوان هستند (استخوان ران، کشکک زانو، درشت نی و نازک نی) و از سه ناحیه لگن و زانو و مچ خم می‌شوند. بعد از یک تصادف یا حادثه ممکن است هر یک از این استخوان‌ها شکسته شده و به دو یا چند قسمت تقسیم شوند. اگر استخوان شکسته شده (دیر جوش خوردن استخوان) از بیرون قابل رویت باشد به این شکستگی، شکستگی باز گفته می‌شود. در صورت شکسته شدن استخوان‌ها پا شما باید تمرینات فشرده‌ی خود را برای 3 الی 4 هفته متوقف کنید. با برطرف شدن تدریجی درد، شما نیز می‌توانید کم کم فعالیت بیشتری داشته باشید. حرکت داشتن، بخش مهمی از توانبخشی بعد از شکستگی استخوان‌های پا است و موجب می‌شود که شما فشار‌های کنترل شده ای به مفصل وارد کنید و از این طریق به بدن خود نشان دهید که چگونه استخوان‌ها را شکل صحیح ترمیم کند.

نوع شکستگی، محل دقیق و شدت آن تعیین می‌کند که شما به چه درمانی نیاز دارید. پزشک شما ممکن است یک برنامه فیزیوتراپی ملایم با روند پیشرفت تدریجی برای شما تدوین کند که بین 4 تا 6 هفته ادامه دارد. درمان شما در ابتدا بر روی برطرف کردن درد و التهاب متمرکز است. جهت کسب اطلاعات بیشتر، مشاوره با متخصصین ما  یا رزرو نوبت می‌توانید با شماره‌ 03132372301 تماس حاصل فرمایید.

انواع شکستگی


شکستگی پا می‌تواند در هر یک از سه استخوان تشکیل دهنده‌ی پاها باشد:

شکستگی استخوان ران پا (فمور)

شکستگی1

فمور یا استخوان ران، بلندترین و مستحکم‌ترین استخوان در بدن است. قسمت بالایی استخوان فمور در مفصل لگن قرار دارد. استخوان فمور در این مفصل می‌تواند به سمت جلو، عقب، کنار حرکت کند  و حتی به سمت داخل و خارج بچرخد. زمانی که صحبت از شکستگی لگن می‌شود، در واقع منظور شکستگی قسمت بالایی همین استخوان است.

شکستگی سر استخوان درشت‌نی

شکستگی2

قسمت پایینی استخوان فمور، بر روی استخوان تیبیا یا درشت نی قرار می‌گیرد و در این محل، مفصل زانو شکل می‌گیرد. استخوان تیبیا در مفصل زانو می‌تواند به سمت جلو و عقب حرکت کند و چرخش مختصری داشته باشد.

شکستگی استخوان درشت‌نی

3شکستگی

تیبیا همان استخوان ساق پا یا درشت نی است که وزن بدن را بر روی خود تحمل می‌کند. استخوان نازک نی به موازات درشت نی و در زیر زانو قرار دارد. استخوان نازک نی در سمت خارجی ساق پا قرار دارد و از اسنخوان درشت نی، کوچک تر است.

شکستگی سر انتهایی درشت نی و نازک نی

شکستگی4

استخوان‌های درشت‌نی و نازک‌نی، در قسمت پایینی به مچ پا می‌رسند و در آنجا با استخوان‌های پا تماس دارند و تاندون‌ها و رباط‌های مچ پا در این محل به این دو استخوان متصل می‌شوند. آسیب‌های شدید وارد شده به مچ پا که بر اثر چرخش و پیچ خوردن مچ پا است، می‌تواند موجب شکسته شدن نازک نی یا درشت نی در نزدیکی مچ پا شود.

علل شکستگی پا


شکسته شدن استخوان پا ممکن است با فشار کوچکی نیز اتفاق بیافتد:

  • ممکن است در یک حادثه یا تصادف بر اثر وارد شدن ضربه‌ی بسیار شدید به پا، استخوان‌ها شکسته شوند.
  • در صورتی که بر اثر ابتلا به بیماری مانند سرطان یا پوکی استخوان یا تومور، استخوان‌های پا ضعیف شده باشند، ممکن است با اعمال فشار‌های کم به پا نیز استخوان‌ها دچار شکستگی شوند.
  • گاهی اوقات، وراد کردن فشار بیش از حد به پا با انجام حرکات تکراری مانند دویدن مسافت‌های طولانی می‌تواند موجب بروز شکستگی فشاری شود.

علائم


شکستگی5

اصلی‌ترین علامت شکستگی استخوان‌های پا، درد پا، تورم و بدشکلی پا است. ممکن است شکستگی به لحاظ ظاهری کاملا نمایان باشد و یا برعکس، تشخیص آن تنها با گرفتن عکس‌های رادیوگرافی ممکن باشد.

  • درد ناشی از شکستگی پا معمولا بسیار شدید است. ثابت نگه داشتن استخوان به کاهش درد کمک می‌کند و حرکت دادن ان موجب تشدید درد می‌شود.
  • تورم و کبودی در محل بروز شکستگی
  • بدشکلی یا تغییر شکل دادن پاها به یکی از اشکال زیر:
    • کوتاه شدن پاها: پای شکسته کوتاه تر به نظر می‌آید.
    • چرخش: قسمت پایینی ناحیه شکسته شده، نسبت به قسمت بالایی چرخش دارد.
    • خمیدگی: پا از ناحیه یشکسته شده خمیده است.

عوارض


 عوارضی که گاها همراه باشکستگی استخوان‌های ران و ساق پا ایجاد می‌شوند عبارتند از:

  • آسیب به عضلات، عصب‌ها یا رگ‌های خونی در اطراف محل شکستگی: این موضوع موجب عدم حرکت و بی حس شدن و یا قطع خونرسانی به عضو می‌شود.
  • عفونت استخوانی: در صورت انجام جراحی یا بروز شکستگی باز که در آن استخوان از پوست بیرون می‌زند، احتمال بروز این مشکل بیشتر است.
  • سندرم کمپارتمن: یک عارضه دردناک و احتمالا خطرناک که بر اثر خونریزی و تورم در یک گروه عضلانی ایجاد می‌شود.

تشخیص


6شکستگی

پزشک، پای آسیب دیده‌ی شما را معاینه می‌کند و به دنبال علائم تورم، بدشکلی، کبودی و حساسیت به لمس می‌گردد. برای تایید و تعیین محل دقیق شکستگی لازم است که تصاویر رادیوگرافی با اشعه ایکس گرفته شوند و شکستگی‌ها یا دررفتگی‌های ایجاد شده در مفاصل مجاور بررسی شوند.

درمان


درمان‌های اولیه

در صورت بروز هر گونه آسیبی که تصور می‌کنید ممکن است منجر به شکستگی استخوان شده باشد، اقدامات زیر را انجام دهید:

  • بی حرکت کردن عضو: تا جای ممکن پای خود را تا زمان رسیدن کمک، بی حرکت نگه دارید.
  • استراحت: سعی کنید از شدیدتر کردن آسیب جلوگیری کنید.
  • گذاشتن یخ: یک کمپرس سرد یا یخ پیچیده شده در پارچه را روی پا بگذارید تا تورم آن کمتر شود.
  • بالا بردن پا: در صورت امکان، زیر پای خود پشتی یا شی در دسترس دیگری را قرار دهید تا پایتان بالا قرار گیرد.

جااندازی

شکستگی7

اگر استخوان‌ها جا به جا شده و از راستای صحیح خود خارج شده باشند، لازم است که به جای درست خود بازگردانده شوند که به کار جااندازی گفته می‌شود. قبل از انجام جااندازی، به شما داروی مسکن داده می‌شود تا بتوانید درد را تحمل کنید.

گچ گرفتن

8شکستگی

برای درمان شکستگی‌های ساده از روش گچ گرفتن استفاده می‌شود. بعد از گچ گرفتن لازم است برای راه رفتن از عصا استفاده کنید تا دیگر به پای آسیب دیده خود فشار وارد نکنید.

فیزیوتراپی و توانبخشی

شکستگی9

متخصصین طب فیزیکی و توانبخشی به شما توصیه می‌کنند که بلافاصله بعد از آسیب ران یا ساق پا، تا مدت زمانی  به پا خود استراحت دهید تا استخوان‌های شما به هم جوش بخورند که این کار ممکن است 6 تا 8  هفته طول بکشد. احتمال دارد قبل از آغاز دوره‌ی توانبخشی، حرکاتی را همراه با کمک انجام دهید تا از خشک شدن مفاصل و گرفتگی عضلات جلوگیری کنید. روش‌های به کار رفته در فیزیوتراپی برای توانبخشی بعد از شکستگی ران و ساق پا عبارتند از:

  • ماساژ عمقی بافت‌ها که معمولا در محل تلاقی عضله تیبیالیس با ساق پا انجام می‌شود. بعد از این کار، عضلات تیبیالیس و ساق پا با ملایمت کشش داده می‌شوند.
  • الکتروتراپی (TENS): در این روش از جریان الکتریکی برای القای داروی استروئیدی به بدن که به طور موضعی روی پوست زده شده است، استفاده می‌شود.
  • درمان با اولتراسوند که اغلب به طور ترکیبی با داروی استروئید موضعی به کار می‌رود و در کاهش درد و التهاب موثر است.
  • درمان با لیزر سرد (لیزر کم توان)

ورزش برای توانبخشی بعد از شکستگی پا

حرکات کششی

شکستگی10

زمانی که شما به فیزیوتراپیست مراجعه می‌کنید تا برنامه‌ی تمرینی برای شما تدوین کند، قظعا برنامه  شما با حرکات قدرتی و تمرین با وزنه آغاز نمی‌شود. اولین قدرم در ورزش دادن به پاها، بهبود انعطاف‌پذیری پاها بدون ایجاد درد در پاها است. فیزیوتراپیست شما با کمک دست، برخی حرکات را برای شما انجام می‌دهد و مچ پای شما را با دستان خود به عقب و جلو حرکت می‌دهد، زانوی شما را خم و راست می‌کند و تاندون آشیل و عضلات ساق پا را کشش می‌دهد.

ورزش‌های تقویت عضلات

شکستگی12

با بهبود انعطاف‌پذیری و حرکت پذیری پاها، پزشک به شما توصیه می‌کند که انجام تمرینات قدرتی را به تدریج آغاز کنید. متخصص طب فیزیکی شما در ابتدا تمرینات را با وزنه (یا فشار) کم یا بدون وزنه آغاز می‌کند که این موضوع به میزان تحمل شما و قدرت فعلی عضلات شما دارد.

  • تمرینات مفیدی که ممکن است فیزیوترایست شما بعد از شکستگی استخوان درشت‌نی، تجویز کند شامل اسکات به تکیه به دیوار با یک پا، بالا آورن پا و هم کردن پا می‌شود.
  • تمرینات مفید بعد از شکستگی استخوان نازک‌نی عبارتند از حرکت دادن دورانی پای آسیب‌دیده به صورت ساعت گرد و پادساعت گرد و خم کردن پا به سمت بالا و پایین و حرکت دادن پا به طرفین.

بهبودی بعد از شکستگی پا


پزشک به شما خواهد گفت که تا چه حد می‌توانید پای خود را حرکت دهید و چه زمان می‌توانید بر روی آن وزن بیاندازید. بهبودی شکستگی‌های خفیف بین 6 تا 8 هفته طول می‌کشد و شما در این زمان احتمالا به استفاده از عصا یا ویلچر نیاز دارید چرا که نباید بر روی پای خود وزن بیاندازید. هر وسیله‌ی حرکتی کمکی که پزشک برای شما تجویز کند، در مورد نحوه‌ی استفاده ایمن از آن و حرکت کردن با آن به شما آموزش می‌دهد. بهبودی شکستگی‌های پیچیده ممکن است بین 3 تا 6 ماه طول بکشد و حتی در برخی موارد ممکن است این زمان طولانی تر باشد.